Συνέντευξη Β. Κιντή

Συνέντευξη με το πρ. μέλος του Σ.Ι. του Ε.Κ.Π.Α. και αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Μ.Ι.Θ.Ε., κα Βάσω Κιντή, ενόσω διαρκούσε η κρίση στο Ε.Κ.Π.Α. τον Σεπτέμβριο του 2013.

Αντικείμενο της συζήτησής μας η εφαρμογή του μέτρου της διαθεσιμότητας στους διοικητικούς υπαλλήλους του πανεπιστημίου, η τεχνητή ή πραγματική αδυναμία λειτουργίας του και οι προοπτικές της συνεργασίας του οργάνου των «Συμβουλίων Διοίκησης» (Σ.Ι.) με τις πρυτανικές αρχές του πανεπιστημίου.

1. Ποια είναι η θέση του Συμβουλίου Διοίκησης του Ε.Κ.Π.Α. για την εφαρμογή του μέτρου της διαθεσιμότητας και τη διακήρυξη αδυναμίας προς λειτουργία εκ μέρους των πρυτανικών αρχών; Εντοπίζετε κάποια προσκόμματα σε μία ουσιαστικότερη συνεισφορά του;

To Συμβούλιο έχει ανταλλάξει απόψεις επί του θέματος αλλά δεν έχει μπορέσει να καταλήξει σε συμφωνία στην παρούσα φάση. Η πρότασή μου και προς το Συμβούλιο είναι ότι πρέπει να επαναλειτουργήσει το Πανεπιστήμιο, ανεξάρτητα από τις διεκδικήσεις που υπάρχουν. Γνωρίζετε, βέβαια, ότι το Συμβούλιο δεν διαθέτει εκ του νόμου εκτελεστικές αρμοδιότητες και έτσι δεν μπορεί να επηρεάσει άμεσα τις διοικητικές αποφάσεις. Ωστόσο, είχαμε ζητήσει με παλαιότερη απόφασή μας από την Πρυτανεία να γίνει αξιολόγηση των δομών και του προσωπικού του Πανεπιστημίου μας, η οποία, κατά τη γνώμη μου, δεν πρέπει να αφορά μονάχα την τρέχουσα εφαρμογή του μέτρου της διαθεσιμότητας, αλλά να έχει πάγιο χαρακτήρα. Επιδιώκουμε, μάλιστα, τη σύνταξη του «Οργανισμού» του Ιδρύματος όπου θα πρέπει να προβλέπονται πάγιες διαδικασίες αξιολόγησης. Η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν ορισμένες δυσκολίες στη συνεργασία με τις πρυτανικές αρχές και δεν ξέρω πόσο σύντομα θα ευοδωθεί αυτή η προσπάθεια. Ως Συμβούλιο, πάντως, είμαστε έτοιμοι να συμβάλλουμε στην εξασφάλιση περαιτέρω εσόδων για το Πανεπιστήμιο και έχουμε συστήσει ίδρυμα στις Η.Π.Α. για την προσέλκυση χορηγιών.

2. Ελπίζετε σε καλύτερη συνεργασία με τις νέες πρυτανικές αρχές που θα εκλεγούν με τη λήξη της θητείας των υφισταμένων; Ποιος θα είναι ο ρόλος του Συμβουλίου;

Ελπίζουμε σε καλύτερη συνεργασία και με τις νυν και με τις νέες πρυτανικές αρχές, που θα προκύψουν εντός του 2014. Η επιλογή των τριών υποψηφίων πρυτάνεων θα γίνει από το Συμβούλιο, όπως προβλέπει ο νόμος. Για μένα, η διάθεση συνεργασίας των υποψηφίων με όλα τα όργανα διοίκησης και τους φορείς του Πανεπιστημίου θα είναι σημαντικό κριτήριο.

3. Πώς κρίνετε εσείς προσωπικά την εφαρμογή του μέτρου της διαθεσιμότητας; Είναι δυνατόν εν ριπή οφθαλμού ν’ απομακρύνονται από τις θέσεις τους 500 από τους 1.300 διοικητικούς υπαλλήλους του Ε.Κ.Π.Α., χωρίς να προηγηθεί, μάλιστα, κάποια διαφανής διαδικασία αξιολόγησης;

Η μετακίνηση προσωπικού, όπως γνωρίζετε, αποτελεί μνημονιακή υποχρέωση της χώρας. Ωστόσο, ως συνήθως, η Κυβέρνηση, μετά από ολιγωρία μηνών, για να μην πω ετών, ανακοίνωσε μες στο καλοκαίρι την εφαρμογή του μέτρου της διαθεσιμότητας στα Α.Ε.Ι.. Καθώς δεν είχε ένα επεξεργασμένο σχέδιο αναδιάρθρωσης του Δημοσίου τομέα, η Κυβέρνηση όρισε αυθαίρετα ποιοι θα μετακινηθούν από οκτώ πανεπιστήμια της χώρας εξαιρώντας τα υπόλοιπα. Με το μέτρο αυτό η ζωή των θιγομένων ανθρώπων ανατρέπεται άρδην με οριζόντιο και άδικο τρόπο. Επειδή τα Πανεπιστήμια δεν μπορούν να εξαιρεθούν, αυτά μόνο, από τα μέτρα που θίγουν όλο τον δημόσιο τομέα, θα έπρεπε πιστεύω η διοίκηση του πανεπιστημίου, για λόγους δικαιοσύνης, να αναλάβει την ευθύνη να αξιολογήσει το διοικητικό του προσωπικό. Δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο αυτοί που προσφέρουν με αυταπάρνηση στο Ίδρυμα κι αυτοί που ενώ μισθοδοτούνται απ’ αυτό, είτε είναι αποσπασμένοι σε άλλες υπηρεσίες εκτός Πανεπιστημίου είτε δεν προσφέρουν έργο σε αυτό. Με τα οριζόντια μέτρα και χωρίς αξιολόγηση μπορεί να την πληρώσουν άδικα πολύ ευσυνείδητοι υπάλληλοι, απαραίτητοι για τη λειτουργία του Ιδρύματος. Δεν έχουμε επίσημη ενημέρωση ως Συμβούλιο, αλλά νομίζω το Ε.Κ.Π.Α έχει κάνει μόνο ένα οργανόγραμμα των δομών του και όχι αξιολόγηση του προσωπικού. Αυτό βέβαια δεν είναι εύκολο, αλλά θα πρέπει να επιδιώξουμε, έστω τώρα, μία απρόσωπη διαδικασία που θα διασφαλίσει ότι θα μείνουν στο Ίδρυμα οι άξιοι υπάλληλοι που το κρατούν σε λειτουργία. Αν η αξιολόγηση, πάντως, ήταν μια πάγια διαδικασία, όπως συμβαίνει σε όλα τα σοβαρά ιδρύματα, και δε γινόταν επ’ ευκαιρία της εφαρμογής ενός μέτρου και μόνο, τέτοια προβλήματα θα αποφεύγονταν.

4. Το Ε.Κ.Π.Α. στην τελευταία απόφασή του διαπίστωσε την αδυναμία λειτουργίας του για το τρέχον διάστημα. Η απόφασή του αυτή κρίνετε ότι συνιστά ένα διαπραγματευτικό του όπλο απέναντι στην επιλογή της Κυβέρνησης; Στηρίζεται δε σε πραγματική αδυναμία λειτουργίας του;

Το Ε.Κ.Π.Α., όπως σωστά το θέτετε, δια της Συγκλήτου, δεν αποφάσισε το ίδιο αναστολή της λειτουργίας του, απλώς δήλωσε ότι διαπιστώνει αδυναμία λειτουργίας. Θεωρώ ότι με αυτόν τον τρόπο η διοίκηση του πανεπιστημίου δεν αναλαμβάνει την ευθύνη που έχει να διασφαλίζει την ομαλή λειτουργία του Ιδρύματος. Παρά τους φραστικούς ακροβατισμούς στις διατυπώσεις, η απόφαση της Συγκλήτου φαίνεται να υποστηρίζει την αναστολή λειτουργίας του Ιδρύματος και δεν είναι τυχαίο ότι ο τύπος και η κοινή γνώμη έτσι την κατανόησαν. Το Πανεπιστήμιό μας δεν έχει κλείσει ποτέ από την ίδρυσή του. Η ευθύνη της διοίκησης είναι να το «κρατά» ανοιχτό και εν λειτουργία. Τα υπόλοιπα εντάσσονται σε μια λογική πολιτικής αντιπαράθεσης και δεν πρέπει, κατά τη γνώμη μου, η διοίκηση ενός Πανεπιστημίου να μπαίνει σε μια τέτοια λογική. Σε πολλά ιδρύματα, πάντως, όπως στο Α.Π.Θ., οι εξετάσεις διεξάγονται κανονικά παρά την απεργία του διοικητικού προσωπικού.

Ανεξαρτήτως της όποιας απεργίας των διοικητικών υπαλλήλων, δεν μπορεί να εμποδίζεται η πρόσβαση της ακαδημαϊκής κοινότητας στους χώρους του Πανεπιστημίου. Είναι άλλο πράγμα η απεργία κι άλλο η παρεμπόδιση της εισόδου. Δεν μπορεί ένα τμήμα της πανεπιστημιακής κοινότητας να παραβιάζει τα δικαιώματα των υπολοίπων. Αυτό δεν είναι δημοκρατικό. Την περασμένη Παρασκευή, μάλιστα, ήμουν επιτηρήτρια σε εξετάσεις του Τμήματός μου (Μ.Ι.Θ.Ε.) και ενώ οι φοιτητές, οι υπεύθυνοι καθηγητές και ο Πρόεδρος του Τμήματος ήταν παρόντες, μία ομάδα εξωπανεπιστημιακών ήρθε και παρεμπόδισε τη διεξαγωγή των εξετάσεων. Το θεωρώ μεγάλη αυθαιρεσία και ειλικρινά ντράπηκα που δεν ήταν δυνατόν να προστατεύσουμε τους φοιτητές μας από τέτοιες ενέργειες. Εφόσον κάποιες λειτουργίες του Ιδρύματος μπορούν να γίνουν χωρίς την παρουσία των απεργών, θα πρέπει οι πρυτανικές αρχές να διασφαλίζουν ότι θα γίνονται.

5. Ποιες είναι οι προοπτικές του Ελληνικού Πανεπιστημίου, αν λάβουμε υπ’ όψιν την έντονη εξάρτησή του από ένα ελληνικό Δημόσιο, που αντιμετωπίζει σοβαρά λειτουργικά προβλήματα;

Με βάση το ισχύον νομικό πλαίσιο, τα δημόσια πανεπιστήμια της χώρας μας δεν είναι πλήρως αυτόνομα. Εξαρτώνται από το κράτος πρώτα απ’ όλα σε ό,τι αφορά τη χρηματοδότησή τους, η οποία αυτήν την περίοδο βρίσκεται στο ναδίρ. Το Ε.Κ.Π.Α., βέβαια, έχει και πολύ μεγάλη περιουσία, η οποία, εφόσον αξιοποιηθεί, μπορεί να προσφέρει επιπλέον πόρους, όπως επιπλέον πόρους μπορεί να φέρει στο Ίδρυμα και το ανθρώπινο δυναμικό του μέσω των ερευνητικών προγραμμάτων που αναλαμβάνει. Αυτό μπορεί να συμβεί ακόμη και με τις σχολές των ανθρωπιστικών σπουδών που θεωρούνται, κατά κανόνα, αντιπαραγωγικές, Η χώρα μας, λόγω τόπου και ιστορίας, έχει συγκριτικό πλεονέκτημα διεθνώς ως προς κάποιες από αυτές τις σπουδές (ελληνική αρχαιότητα, Βυζάντιο, Χριστιανισμός, Ορθοδοξία, κ.α.) και θα μπορούσε να γίνει διεθνώς σημείο αναφοράς, να προσελκύσει χορηγίες κλπ. Διαπιστώσαμε τη σημασία της Ελλάδας για τις σπουδές αυτές στο πρόσφατο Παγκόσμιο Συνέδριο Φιλοσοφίας που έγινε το καλοκαίρι στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Αν αντιληφθούμε σε βάθος αυτές μας τις δυνατότητες, οι προοπτικές, παρά την οικονομική δυσπραγία, θα είναι σαφώς πιο ευοίωνες.

6. Πιστεύετε ότι θα βοηθήσουν αλλαγές όπως αυτή της αναθεώρησης του άρθρου 16;

Είμαι υπέρ της αναθεώρησης του άρθρου 16 κυρίως για λόγους αρχής (δεν πιστεύω ότι το Σύνταγμα πρέπει να απαγορεύει την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων) αλλά δεν θεωρώ ότι η τυχόν ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων είναι όρος για να βελτιωθούν τα δημόσια. Τα δημόσια πανεπιστήμια πρέπει, έτσι κι αλλιώς, να είναι στο κέντρο της προσοχής της πολιτείας γιατί εκεί σπουδάζει και θα σπουδάζει η μεγάλη πλειονότητα των νέων της χώρας και έχει επενδύσει σ’ αυτά ο ελληνικός λαός πολλά χρήματα. Γι’ αυτό πρέπει να βελτιωθούν, να γίνει πιο ευέλικτη η λειτουργία τους, να αυξηθεί η λογοδοσία τους προς την κοινωνία και οι δεσμοί τους με αυτήν.

Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Καούρας, Φέλη Οικονομοπούλου

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: « Πολιτισμός